Siyasî Bir Mühendislik Projesi Olarak Karşı Mihne Uygulamaları
İslam tarihinde mihne denildiğinde halku’l-Kur’ân tartışmaları bağlamında Abbâsî halifesi Me’mûn döneminde yapılan uygulamalar akla gelmektedir. Ancak sonraki dönemlerde bizzat Hanbelîler tarafından diğer mezhep mensuplarına benzer uygulamalar yapılmıştır. İslam tarihinde “karşı mihne” olarak ifade...
Main Authors: | , |
---|---|
Format: | Article |
Language: | Arabic |
Published: |
Trabzon University
2022-06-01
|
Series: | Trabzon İlahiyat Dergisi |
Subjects: | |
Online Access: | https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2407416 |
_version_ | 1797221402203389952 |
---|---|
author | Habib Kartaloğlu Mustafa Genç |
author_facet | Habib Kartaloğlu Mustafa Genç |
author_sort | Habib Kartaloğlu |
collection | DOAJ |
description | İslam tarihinde mihne denildiğinde halku’l-Kur’ân tartışmaları bağlamında Abbâsî halifesi Me’mûn döneminde yapılan uygulamalar akla gelmektedir. Ancak sonraki dönemlerde bizzat Hanbelîler tarafından diğer mezhep mensuplarına benzer uygulamalar yapılmıştır. İslam tarihinde “karşı mihne” olarak ifade edilebilecek bu uygulamaların birçok örneği bulunmaktadır. Bu makalede üç karşı mihne uygulamasına yer verilmiştir. Bunlardan ilki, Hanbelîlerin hicrî beşinci asırda Abbâsîlerin başkenti Bağdat’ta İbn Akîl’e uyguladıkları karşı mihnedir. İkincisi, aynı dönemde ve aynı şehirde yaşayan Eş‘arî Ebû Nasr el-Kuşeyrî’ye uygulanan karşı mihnedir. Üçüncüsü de Eyyûbî ve Memlüklülerin önemli ilim merkezlerinden biri olan Şam’da yaşamış Eş‘arî İzz b. Abdüsselâm’a Hanbelî mezhebine mensup olanların uygulamış olduğu baskılardır. Makalede Hanbelîlerin halku’l-Kur’ân konusunu sürekli canlı tutarak karşı mihne sürecinde nasıl kullandıkları ve uygulamalar esnasında devlet-ulemâ ilişkilerinin Hanbelî-Eş‘arî ilişkileri arasındaki ilişkiyi nasıl etkilediği üzerinde durulmuştur. |
first_indexed | 2024-03-12T00:58:49Z |
format | Article |
id | doaj.art-1f25bfe8ab1b4a2d878eb0e422bcd995 |
institution | Directory Open Access Journal |
issn | 2651-4559 2651-4567 |
language | Arabic |
last_indexed | 2024-04-24T13:04:52Z |
publishDate | 2022-06-01 |
publisher | Trabzon University |
record_format | Article |
series | Trabzon İlahiyat Dergisi |
spelling | doaj.art-1f25bfe8ab1b4a2d878eb0e422bcd9952024-04-05T08:15:33ZaraTrabzon UniversityTrabzon İlahiyat Dergisi2651-45592651-45672022-06-019116718910.33718/tid.11115511707Siyasî Bir Mühendislik Projesi Olarak Karşı Mihne UygulamalarıHabib Kartaloğlu0Mustafa Genç1Sakarya Üniversitesi İlahiyat FakültesiSAKARYA ÜNİVERSİTESİİslam tarihinde mihne denildiğinde halku’l-Kur’ân tartışmaları bağlamında Abbâsî halifesi Me’mûn döneminde yapılan uygulamalar akla gelmektedir. Ancak sonraki dönemlerde bizzat Hanbelîler tarafından diğer mezhep mensuplarına benzer uygulamalar yapılmıştır. İslam tarihinde “karşı mihne” olarak ifade edilebilecek bu uygulamaların birçok örneği bulunmaktadır. Bu makalede üç karşı mihne uygulamasına yer verilmiştir. Bunlardan ilki, Hanbelîlerin hicrî beşinci asırda Abbâsîlerin başkenti Bağdat’ta İbn Akîl’e uyguladıkları karşı mihnedir. İkincisi, aynı dönemde ve aynı şehirde yaşayan Eş‘arî Ebû Nasr el-Kuşeyrî’ye uygulanan karşı mihnedir. Üçüncüsü de Eyyûbî ve Memlüklülerin önemli ilim merkezlerinden biri olan Şam’da yaşamış Eş‘arî İzz b. Abdüsselâm’a Hanbelî mezhebine mensup olanların uygulamış olduğu baskılardır. Makalede Hanbelîlerin halku’l-Kur’ân konusunu sürekli canlı tutarak karşı mihne sürecinde nasıl kullandıkları ve uygulamalar esnasında devlet-ulemâ ilişkilerinin Hanbelî-Eş‘arî ilişkileri arasındaki ilişkiyi nasıl etkilediği üzerinde durulmuştur.https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2407416i̇slam mezhepleri tarihihalku’l-kur’ânmihnei̇bn akîli̇zz b. abdüsselamhistory of islamic sectskhalq al-qurʾān (the createdness of qurʾān)miḥnaibn ʿaqīlal-‘izz ibn ‘abd al-salam. |
spellingShingle | Habib Kartaloğlu Mustafa Genç Siyasî Bir Mühendislik Projesi Olarak Karşı Mihne Uygulamaları Trabzon İlahiyat Dergisi i̇slam mezhepleri tarihi halku’l-kur’ân mihne i̇bn akîl i̇zz b. abdüsselam history of islamic sects khalq al-qurʾān (the createdness of qurʾān) miḥna ibn ʿaqīl al-‘izz ibn ‘abd al-salam. |
title | Siyasî Bir Mühendislik Projesi Olarak Karşı Mihne Uygulamaları |
title_full | Siyasî Bir Mühendislik Projesi Olarak Karşı Mihne Uygulamaları |
title_fullStr | Siyasî Bir Mühendislik Projesi Olarak Karşı Mihne Uygulamaları |
title_full_unstemmed | Siyasî Bir Mühendislik Projesi Olarak Karşı Mihne Uygulamaları |
title_short | Siyasî Bir Mühendislik Projesi Olarak Karşı Mihne Uygulamaları |
title_sort | siyasi bir muhendislik projesi olarak karsi mihne uygulamalari |
topic | i̇slam mezhepleri tarihi halku’l-kur’ân mihne i̇bn akîl i̇zz b. abdüsselam history of islamic sects khalq al-qurʾān (the createdness of qurʾān) miḥna ibn ʿaqīl al-‘izz ibn ‘abd al-salam. |
url | https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2407416 |
work_keys_str_mv | AT habibkartaloglu siyasibirmuhendislikprojesiolarakkarsımihneuygulamaları AT mustafagenc siyasibirmuhendislikprojesiolarakkarsımihneuygulamaları |