بررسی ویژگی های زیرجوامع کانی سازی طلای تیپ کوهزائی با پیاده سازی توابع تفکیک آنالیز تمایز روی مدل نمودار احتمال در چهار گوشه سقز - میرمهدی سیدرحیمی نیارق; مهدی زارع; رضا قوامی ریابی (نشریه مهندسی معدن, 2020)
کانی سازی طلا در منطقه کردستان ایران، واقع در زون سنندج – سیرجان، به عنوان تیپ طلای پهنه های برشی طبقه بندی شده است. برای جداسازی بهینۀ نمونه های آنومال کانی سازی شدۀ طلا نیاز به بررسی دقیق ویژگی های زیرجوامع ضروری به نظر میرسد. در این تحقیق برای بررسی دقیق تر این ویژگی ها و بهبود نتایج، روش آنالیز تمایز روی نتایج مدلسازی نمودار احتمال پیاده سازی شده است. بدین منظور از نمونه های رسوبات آبراه های 21 متغیر ژئوشیمیایی (Zn, W, V, Ti, Sn, Sb, Pb, Ni, Mo, Mn, Hg, Cu, Cr, Co, Bi, Be, Ba, B, Au, Ag) استفاده شده است. ابتدا با انجام مدلسازی نمودار احتمال چهار زیرجامعه در بین داده های عنصر طلا شناسایی شد و با تحلیل مدل حدود تقریبی زمینه و آنومالی تخمین زده شد. سپس، از بین داده های خام، مقادیر غلظتهای 5، 15 و 30 ppb به عنوان مرز جوامع انتخاب شدند و در نهایت مقادیر 15 و 30 ppb به عنوان حدآستانۀ آنومالی ها به ترتیب با مقدار مساحت 38 و 26 کیلومترمربع معرفی شد. سپس به هر یک از این زیرجوامع کد اختصاص داده و با استفاده از تکنیک آنالیز تمایز نسبت به کلاسه بندی دادهها با سه تابع خطی متشکل از 6 متغیر (Ag, Au, Co Mn, Mo, V) که بیشترین اثر را در کلاسه بندی نمونه ها داشته اند، اقدام شد. پنج متغیری که در کنار عنصر طلا قرار گرفته اند به عنوان مؤثرترین عناصر در شناسایی نمونه های آنومال طلا معرفی شدند. به منظور اعتبار سنجی توابع آنالیز تمایز، در کلاسه بندی جوامع، از روش های اصلی و ارزیابی متقابل استفاده شد. با این اعتبارسنجی، داده ها با صحت معادل 87% و 83% طبقه بندی شدند. نتایج توابع تفکیک روی مدل نمودار احتمال قادر است تا در بهینه سازی عملیات اکتشافی و رده بندی داده های جدید اکتشافی منطقه به زمینه یا آنومال با استفاده از شش پارامتر ژئوشیمیایی مذکور، راهنمای مؤثری در انجام مراحل بعدی عملیات اکتشافی باشد.