مقاله پژوهشی: پایش محیطی پیشران‌ها و روندهای مؤثر بر تهدیدات آینده از منظر دفاع دانش‌بنیان - محمدرضا مروی نام; یونس عابدی; خسرو بوالحسنی (فصلنامه مطالعات دفاعی استراتژیک, 2022)
هدف از پایش محیطی موضوعات، افزایش شناخت، تسهیل و تسریع در بررسی و تحلیل آن‌ها است. با توجه به گستردگی موضوع تهدید، مکاتب گوناگون و نظریه‌پردازان حوزه امنیت، تهدیدات را از زوایای مختلف موردبحث قرار می‌دهند. ضعف در شناخت صحیح تهدیدات آینده، باعث نبود زبان مشترک و بیشتر شدن اشتباهات در تجزیه‌وتحلیل برای تصمیم سازان دفاعی خواهد شد. رویکرد دفاع دانشبنیان به‌عنوان ابزاری جهت تأمین امنیت کشور، با بهره‌گیری از تمامی توانایی‌های دفاع دانشی است. با استفاده از قابلیت‌های دفاع دانشبنیان، می‌توان تهدیدکننده و تهدیدشونده را شناسایی، مرجع مقابله‌کننده با تهدید و چگونگی دفع آن را با سیاست سازی، تدوین رهنامه و راهبرد بیان نمود. لذا مقاله حاضر سعی دارد با پایش محیطی پیشران‌ها و روندهای جهانی مؤثر بر تهدیدات نظامی آینده، آن‌ها را بازشناسی نموده و درجه اهمیت هرکدام را از منظر دفاع دانش‌بنیان بیان نماید. تحقیق حاضر از نوع کاربردی- توسعه‌ای و ازنظر روش، توصیفی- تحلیلی است. حجم نمونه این تحقیق شامل 77 نفر از خبرگان و کارشناسان با استفاده از روش نمونه‌گیری طبقه‌بندی تصادفی هستند. در این تحقیق از روش کتابخانه‌ای و میدانی جهت گردآوری اطلاعات و از ابزار مصاحبه و پرسشنامهی بسته بهره برده شده است. نتایج حاصله از این تحقیق نشان می‌دهد، می‌توان با استفاده از توانمندی و قابلیت‌های مؤلفه‌های دفاع دانشبنیان، امکان شناخت بیشتر تهدیدات آینده را مهیا نمود و بستر مناسب‌تری برای تسهیل و تسریع در بررسی و تحلیل تهدیدات برای سامانه دفاعی کشور آماده نمود.