وضعیت حقوقی منابع نفت و گاز واقع در مرز بین کشورها
یکی از جلوههای حاکمیت، صلاحیت انحصاری دولتها در بهرهبرداری از منابع طبیعی واقع در قلمرو آنها و به تبع آن بازداشتن دولتهای دیگـر از استفـاده آن منابـع بـدون رضایت دولـت اخیر است. از جمله مهمترین منابع تحت حاکمیت دولتها، مخازن نفت و گاز میباشد. در مواقعی که مخزن نفت یا گاز در تقاطع مرزهای دو یا چ...
Main Author: | |
---|---|
Format: | Article |
Language: | fas |
Published: |
CILA
2009-01-01
|
Series: | Majallah-i Huqūqī-i Biyn/al-milalī-i |
Subjects: | |
Online Access: | http://www.cilamag.ir/article_17387_2fed4871d9bc3f33760b6770de40a025.pdf |
_version_ | 1828077642797023232 |
---|---|
author | جواد کاشانی |
author_facet | جواد کاشانی |
author_sort | جواد کاشانی |
collection | DOAJ |
description | یکی از جلوههای حاکمیت، صلاحیت انحصاری دولتها در بهرهبرداری از منابع طبیعی واقع در قلمرو آنها و به تبع آن بازداشتن دولتهای دیگـر از استفـاده آن منابـع بـدون رضایت دولـت اخیر است. از جمله مهمترین منابع تحت حاکمیت دولتها، مخازن نفت و گاز میباشد. در مواقعی که مخزن نفت یا گاز در تقاطع مرزهای دو یا چند کشور یافت میشود مسئله حاکمیت یا مالکیت بر آن و بهرهبرداری از مخزن گفته شده به لحاظ طبیعت فرار مواد هیدروکربنی مباحث پیچیده حقوقی را پدید میآورد. خصیصه این مواد بهگونهای است که چنانچه هریک از دو کشور ذیربط و ذینفع در مخزن، از داخل مرز خود اقدام به حفاری نماید، میتواند بخشی از نفت یا گاز موجود در مخزن مشترک را استخراج کند. برای مدیریت حقوقی این پدیده طبیعی، در حقوق بینالملل وحدت نظر وجود ندارد. دیدگاه کلاسیک و وفادار به حاکمیت مطلق معتقد است که اگر اراده دولتی در مورد بهرهبرداری از چنین منابعی بهموجب قواعد بینالمللی تحدید نشده باشد، دولتها در حیازت از منابع گفته شده آزادند. ولو اینکه مواد استحصال شده از زیر زمین همسایه باشد. دیدگاه دیگر در این زمینه معتقد است این قبیل منابع را میتوان بهمثابه مال مشاع بین دولتهای ذیربط دانست که بهرهبرداری از آن لزوماً باید براساس همکاری دولتهای موصوف صورت پذیرد. این مقاله در پی بررسی و توجیه قابلیت استقرار این دو دیدگاه در مدیریت حقوقی پدیده اشتراک در مخازن نقت و گاز مشترک بین کشورها میباشد. |
first_indexed | 2024-04-11T02:33:48Z |
format | Article |
id | doaj.art-beb79f22911f44e6815c6ae7e900b2a1 |
institution | Directory Open Access Journal |
issn | 2251-614X 2251-614X |
language | fas |
last_indexed | 2024-04-11T02:33:48Z |
publishDate | 2009-01-01 |
publisher | CILA |
record_format | Article |
series | Majallah-i Huqūqī-i Biyn/al-milalī-i |
spelling | doaj.art-beb79f22911f44e6815c6ae7e900b2a12023-01-02T20:44:31ZfasCILAMajallah-i Huqūqī-i Biyn/al-milalī-i2251-614X2251-614X2009-01-0125شماره 39 (پاییز و زمستان)16521910.22066/cilamag.2010.1738717387وضعیت حقوقی منابع نفت و گاز واقع در مرز بین کشورهاجواد کاشانی0استادیار دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی وکیل دادگسترییکی از جلوههای حاکمیت، صلاحیت انحصاری دولتها در بهرهبرداری از منابع طبیعی واقع در قلمرو آنها و به تبع آن بازداشتن دولتهای دیگـر از استفـاده آن منابـع بـدون رضایت دولـت اخیر است. از جمله مهمترین منابع تحت حاکمیت دولتها، مخازن نفت و گاز میباشد. در مواقعی که مخزن نفت یا گاز در تقاطع مرزهای دو یا چند کشور یافت میشود مسئله حاکمیت یا مالکیت بر آن و بهرهبرداری از مخزن گفته شده به لحاظ طبیعت فرار مواد هیدروکربنی مباحث پیچیده حقوقی را پدید میآورد. خصیصه این مواد بهگونهای است که چنانچه هریک از دو کشور ذیربط و ذینفع در مخزن، از داخل مرز خود اقدام به حفاری نماید، میتواند بخشی از نفت یا گاز موجود در مخزن مشترک را استخراج کند. برای مدیریت حقوقی این پدیده طبیعی، در حقوق بینالملل وحدت نظر وجود ندارد. دیدگاه کلاسیک و وفادار به حاکمیت مطلق معتقد است که اگر اراده دولتی در مورد بهرهبرداری از چنین منابعی بهموجب قواعد بینالمللی تحدید نشده باشد، دولتها در حیازت از منابع گفته شده آزادند. ولو اینکه مواد استحصال شده از زیر زمین همسایه باشد. دیدگاه دیگر در این زمینه معتقد است این قبیل منابع را میتوان بهمثابه مال مشاع بین دولتهای ذیربط دانست که بهرهبرداری از آن لزوماً باید براساس همکاری دولتهای موصوف صورت پذیرد. این مقاله در پی بررسی و توجیه قابلیت استقرار این دو دیدگاه در مدیریت حقوقی پدیده اشتراک در مخازن نقت و گاز مشترک بین کشورها میباشد.http://www.cilamag.ir/article_17387_2fed4871d9bc3f33760b6770de40a025.pdfحقوق بینالمللمنابع طبیعی مشترکمخازن مشترک نفت و گازقاعده حیازتهمکاریقرارداد توسعه مشترکقرارداد آحادسازی بینالمللی |
spellingShingle | جواد کاشانی وضعیت حقوقی منابع نفت و گاز واقع در مرز بین کشورها Majallah-i Huqūqī-i Biyn/al-milalī-i حقوق بینالملل منابع طبیعی مشترک مخازن مشترک نفت و گاز قاعده حیازت همکاری قرارداد توسعه مشترک قرارداد آحادسازی بینالمللی |
title | وضعیت حقوقی منابع نفت و گاز واقع در مرز بین کشورها |
title_full | وضعیت حقوقی منابع نفت و گاز واقع در مرز بین کشورها |
title_fullStr | وضعیت حقوقی منابع نفت و گاز واقع در مرز بین کشورها |
title_full_unstemmed | وضعیت حقوقی منابع نفت و گاز واقع در مرز بین کشورها |
title_short | وضعیت حقوقی منابع نفت و گاز واقع در مرز بین کشورها |
title_sort | وضعیت حقوقی منابع نفت و گاز واقع در مرز بین کشورها |
topic | حقوق بینالملل منابع طبیعی مشترک مخازن مشترک نفت و گاز قاعده حیازت همکاری قرارداد توسعه مشترک قرارداد آحادسازی بینالمللی |
url | http://www.cilamag.ir/article_17387_2fed4871d9bc3f33760b6770de40a025.pdf |
work_keys_str_mv | AT jwạdḵạsẖạny wḍʿytḥqwqymnạbʿnftwgạzwạqʿdrmrzbynḵsẖwrhạ |