PARAMETRİK VE PARAMETRİK OLMAYAN VERİMLİLİK DEĞERLENDİRMESİ VE KARŞILAŞTIRILMASI: TÜRKİYE ELEKTRİK SANTRALLERİ ÖRNEĞİ - Kemal Sarıca (Uludağ University Journal of The Faculty of Engineering, 2017)
Çalışma boyunca Türkiye’deki çeşitli enerji santrallerinin operasyonel ve uzun vadeli yatırım performansları Stokastik Sınır Analiz (SSA) ve Veri Zarflama Analizi (VZA) kullanılarak karşılaştırıldı. Veri kümesi, özel ve kamu mülkiyetindeki 65 termal, hidroelektrik ve rüzgâr enerji santrallerinden oluşturuldu. Operasyonel ve yatırım performansını yansıtan verimlilik endeksleri ortaya konup incelendi. Analizde ölçek, sabit ve değişken, güvence bölgesi, gevşek tabanlı ölçüm, sistem karşılaştırma ve bilateral tip DEA modelleri ile Cobb-Douglas ve Translog üretim fonksiyonlarını kullanan stokastik sınır analizi kullanıldı. Ölçek getirisinin analizine yönelik VZA ve SSA modellerinin ortaya koyduğu tüm indisler kullanılarak değerlendirmeler yapıldı. Kamu-özel, termal-yenilenebilir karşılaştırmalarının yanı sıra doğal gaz-kömür-petrol santralleri verimlilik performans değerlerine göre karşılaştırıldı. VZA ve SSA metotlarından elde edilen sonuçlar karşılaştırıldı. İlginç verimlilik endeksi ve çeşitli giriş/çıkış faktörleri arasında ilişkiler ortaya kondu ve değerlendirildi. Doğal gazla çalışan elektrik santralleri, yatırım verimliliği açısından kömürle çalışan santrallerden daha iyi performans gösterse de, değişken getiri oranlarına göre operasyonel performansı için tersi geçerlidir.