Yer Bağlılığı ve Risk Algısı Kavramları Arasındaki İlişki - İpek Güler; Elif Kutay Karaçor (Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi, 2018)
Yer bağlılığı insan, zaman, yaşanılançevreye duyulan bağ, güven duygusu gibietmenlerin birbirileriyle olan etkileşimi sonucu ortaya çıkmış olan birkavramdır. Çevresel riskler yüzünden yaşadıkları çevreyi terk etmek zorundakalan ve sonrasında duydukları bağlılıktan dolayı geri dönme isteği göstermişinsanlar üzerinde ilk araştırmalar yapılmıştır. Bu durum yer bağlılığının riskalgısı üzerinde etkili olduğunu göstermektedir. Risk kavramı ise bir afetsonucunda can, mal, çevresel kayıpların meydana gelme olasılığı iken riskalgısı da bu durumun sezgisel olarak değerlendirilmesidir. Genellikle çevreseltehdit oluşumunda ve hemen sonrasında ortaya çıktığı fakat zamanla azaldığıgörülmektedir. Yer bağlılığı ve risk algısı arasındaki ilişki hakkında azsayıda çalışma bulunmaktadır. Scopus veri tabanının sistematik bir şekildearaştırılması sonucunda yer bağlılığı ve risk algısını doğrudan ele alan 13adet çalışma (2004-2017) saptanmıştır. Bu araştırma sonuçlarına göre yerbağlılığı ve risk algısı arasında hem pozitif hem de negatif ilişkibulunmaktadır. Sonuçlar özellikle şunları göstermektedir: (1) risk algısı ve yer bağlılığı arasındapozitif ilişki vardır; genel olarak farklı risk türlerine maruz kalmış yerbağlılığı yüksek olan bireylerin risk algısı daha güçlüdür; (2) risk algısı veyer bağlılığı arasında negatif ilişki vardır; yere olan bağlılık arttıkça güvenduygusu da artmaktadır ve riskleri algılama seviyeleri düşmektedir; (3) yerbağlılığı ve riskle başa çıkma arasında pozitif ilişki vardır; yere olanbağlılıkları yüksek olan bireyler yaşadıkları çevreye karşı sorumluluk vekoruyucu davranışlar sergilemektedirler ve riskle başa çıkmaya daisteklidirler; (4) yer bağlılığı ve riskle başa çıkma arasında negatif ilişkivardır; güçlü bir yer bağlılığı olan bireyler çevresel riskler ile karşıkarşıya kaldıklarında yer değişikliği yapmak istemezler, riskleri göz ardıederler ve felaketten sonra riskli bölgelere dönme olasılıkları çok yüksektir.Bu çalışma ile yer bağlılığı ve risk algısı arasındaki ilişkinin daha öncedenyapılan araştırmalara göre hangi faktörlerden etkilendiği ve ilişkisonuçlarının neler olduğunun belirlenmesi ile ulusal literatüre katkısağlanması amaçlanmaktadır.